7 nhiệm vụ trọng tâm của MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên trong triển khai công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực năm 2026

(Mặt trận) - Vừa qua, thay mặt Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy đã ký ban hành Kế hoạch tham gia công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực (PCTNLPTC) năm 2026. Kế hoạch nhằm triển khai thực hiện hiệu quả các nội dung, nhiệm vụ, giải pháp trong công tác PCTNLPTC của MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức thành viên nhằm tiếp tục nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong hệ thống; đồng thời phát huy vai trò làm chủ của Nhân dân, khuyến khích Nhân dân tham gia phát hiện, phản ánh, kiến nghị đối với các biểu hiện tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Khánh Hòa: Phản biện dự thảo nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh quy định chính sách hỗ trợ chế độ điều dưỡng tập trung

Dấu ấn Mặt trận trong thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp

Chống lãng phí nhiều nơi chưa nghiêm túc: Đại biểu Quốc hội đề nghị chỉ đạo quyết liệt

Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phối hợp với Hội Nhà báo Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức Lễ trao Giải báo chí toàn quốc phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực lần thứ V, năm 2024 - 2025 

Nội dung Kế hoạch nêu rõ, việc triển khai Kế hoạch phải bám sát chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước và chỉ đạo của các cơ quan có thẩm quyền; bảo đảm thiết thực, hiệu quả, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của MTTQ Việt Nam; phát huy sự chủ động, sáng tạo của MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và tăng cường sự đồng thuận xã hội.

Theo đó, trong năm 2026, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức thành viên tập trung triển khai 7 nhiệm vụ trọng tâm:

Tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về PCTNLPTC

Để triển khai nhiệm vụ này, MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức thành viên cần tiếp tục quán triệt, triển khai thực hiện nghiêm các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về PCTNLPTC; chương trình công tác của Ban Chỉ đạo Trung ương và của Đảng ủy MTTQ, các đoàn thể Trung ương năm 2026 trong toàn hệ thống MTTQ Việt Nam.

Nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức trong hệ thống MTTQ Việt Nam đối với công tác PCTNLPTC; gắn việc thực hiện nhiệm vụ PCTNLPTC với việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, phòng ngừa tiêu cực trong hoạt động của cơ quan, đơn vị.

Tăng cường công tác kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước về PCTNLPTC; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những hạn chế, thiếu sót trong quá trình tổ chức thực hiện.

Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy chế, quy định nội bộ về quản lý, sử dụng tài chính công, tài sản công; quản lý và sử dụng ngân sách, các nguồn lực được giao bảo đảm công khai, minh bạch, đúng quy định; phòng ngừa, ngăn chặn các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong hoạt động của cơ quan, tổ chức.

Phát huy vai trò của MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên trong việc tham gia xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác PCTNLPTC.

Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến và vận động Nhân dân tham gia phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực

MTTQ các cấp và các tổ chức thành viên cần tiếp tục đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và các tầng lớp Nhân dân về các hành vi gây lãng phí cần tập trung chỉ đạo phòng, chống; về công tác PCTNLPTC để góp phần xây dựng văn hóa liêm chính, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong hệ thống mặt trận và trong Nhân dân. Tập trung tuyên truyền sâu rộng các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; các kết luận, chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTNLPTC; qua đó nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, tinh thần trách nhiệm và vai trò chủ động của mỗi tổ chức, cá nhân trong phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp chủ trì, phối hợp với các tổ chức thành viên tăng cường tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và Nhân dân tích cực tham gia PCTNLPTC; phát huy quyền làm chủ của Nhân dân, khuyến khích Nhân dân tham gia giám sát, phản ánh, phát hiện, tố giác các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Gắn công tác tuyên truyền với việc thực hiện các nhiệm vụ giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận; chủ động nắm bắt tình hình Nhân dân, dư luận xã hội liên quan đến các vấn đề tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để kịp thời phản ánh, kiến nghị với cấp có thẩm quyền xem xét, xử lý.

Tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền, tạo sự đồng thuận cao trong toàn xã hội về công tác PCTNLPTC. Việc tuyên truyền phải gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh, cảnh báo mạnh mẽ, làm cho cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động tự soi, tự sửa, khép mình vào tổ chức, vượt qua cám dỗ, không vướng vào tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đồng thời tăng cường đấu tranh với các quan điểm, luận điệu sai trái, thù địch, lợi dụng PCTNLPTC để gây chia rẽ nội bộ, chống phá Đảng, Nhà nước.

Tăng cường lồng ghép nội dung PCTNLPTC trong các chương trình tập huấn, bồi dưỡng nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm, kỹ năng cho đội ngũ cán bộ Mặt trận và các tổ chức thành viên các cấp trong việc tuyên truyền, vận động Nhân dân, cũng như trong thực hiện nhiệm vụ giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền trong sạch, vững mạnh.

Nội dung nhiệm vụ cũng nêu rõ các cơ quan báo chí, truyền thông của Mặt trận tiếp tục duy trì và nâng cao chất lượng các chuyên trang, chuyên mục, tin, bài, phóng sự về công tác PCTNLPTC; kịp thời phản ánh những vấn đề dư luận xã hội quan tâm; góp phần đấu tranh, phê phán các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, đồng thời phát hiện, tuyên truyền, biểu dương các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong thực hành tiết kiệm, PCTNLPTC, qua đó tạo sự lan tỏa tích cực trong xã hội.

Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phối hợp với Hội Nhà báo Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức Lễ trao Giải báo chí toàn quốc phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực lần thứ V, năm 2024 - 2025  

Phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam, các tổ chức thành viên và Nhân dân trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực

Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp và các tổ chức thành viên tiếp tục phát huy vai trò, trách nhiệm trong giám sát việc thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về PCTNLPTC; chú trọng giám sát việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước, đất đai, tài nguyên và trong triển khai các chương trình, dự án đầu tư công: Tập trung giám sát việc quản lý, kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ, việc thực hiện các quy định về kê khai và kiểm soát tài sản, thu nhập của cán bộ, công chức, viên chức; việc quản lý và sử dụng đất đai, tài nguyên, khoáng sản; việc quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước và tài sản công; việc triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia; việc phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số và các lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Bám sát tinh thần Chỉ thị 18-CT/TW, ngày 26/10/2022 của Ban Bí thư về phát huy vai trò, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giám sát, phản biện xã hội của MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị-xã hội; tăng cường nghiên cứu, tham mưu hoàn thiện cơ chế tham gia ý kiến, phản biện xã hội trong công tác xây dựng pháp luật theo Quy định 178-QĐ/TW, ngày 27/6/2024 của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực trong công tác xây dựng pháp luật và Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng.

Cùng với đó cần tăng cường phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền trong tổ chức các hoạt động giám sát, phản biện xã hội theo quy định của pháp luật; phát huy vai trò giám sát của Nhân dân thông qua hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng và các hình thức giám sát của Nhân dân tại cơ sở. Kịp thời tổng hợp, phản ánh ý kiến, kiến nghị của Nhân dân liên quan đến các dấu hiệu tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý theo quy định.

Tăng cường tổ chức các hoạt động phản biện xã hội đối với các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, chương trình, đề án, dự án quan trọng của Trung ương và địa phương; chú trọng các chính sách liên quan đến quản lý, sử dụng đất đai, tài nguyên, khoáng sản, đầu tư công, tài chính - ngân sách và công tác cán bộ. Thông qua hoạt động phản biện xã hội, kịp thời tổng hợp ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học, các tổ chức thành viên và Nhân dân; kiến nghị cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, tiếp thu, hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật nhằm khắc phục những sơ hở, bất cập, phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ngay từ khâu xây dựng và ban hành chính sách.

Tăng cường sự phối hợp giữa MTTQ Việt Nam với các tổ chức chính trị - xã hội thực hiện các hoạt động giám sát theo kế hoạch hằng năm, tổ chức giám sát Chương trình mục tiêu quốc gia về nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đến năm 2030, tổ chức các hoạt động giám sát đột xuất để phòng ngừa, đấu tranh với các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đổi mới cơ chế huy động sự tham gia của các Hội đồng tư vấn, các chuyên gia, nhà khoa học và những người có kinh nghiệm thực tiễn trong hoạt động giám sát, phản biện xã hội; đẩy mạnh công khai kết quả giám sát, phản biện xã hội trên các phương tiện thông tin, báo chí; tăng cường theo dõi, đôn đốc việc giải quyết các kiến nghị sau giám sát, phản biện xã hội.

Tổ chức tiếp nhận và xử lý thông tin kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo về tham nhũng, lãng phí, tiêu cực

Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp thực hiện tốt việc tiếp nhận, tổng hợp, phân loại và xử lý thông tin, kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo của Nhân dân liên quan đến tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; sử dụng hiệu quả các kênh thông tin, phản ánh về tham nhũng, lãng phí, tiêu cực của Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, của báo chí, cơ quan, tổ chức và cá nhân. Đồng thời, tăng cường phối hợp với các cơ quan Đảng, Nhà nước trong việc trao đổi thông tin, nắm tình hình Nhân dân, dư luận xã hội liên quan đến các vụ việc tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Trên cơ sở tiếp nhận các thông tin phản ánh, ý kiến về lãng phí; kịp thời kiến nghị với các cơ quan có trách nhiệm giải quyết; theo dõi, giám sát quá trình giải quyết và công khai kết quả để Nhân dân biết.

Chú trọng theo dõi, đôn đốc việc giải quyết các kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo đã được chuyển đến cơ quan có thẩm quyền; kịp thời tổng hợp, báo cáo và kiến nghị xử lý đối với những vụ việc phức tạp, kéo dài hoặc được dư luận xã hội và Nhân dân quan tâm. Thông qua đó góp phần phát hiện, ngăn chặn, xử lý các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, đồng thời củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.

Tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo để đa dạng hóa cách thức để lắng nghe, tập hợp, tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân về những hành vi, vụ việc tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để kiến nghị, phản ánh với Đảng và Nhà nước. Vận hành hiệu quả các kênh tiếp nhận thông tin của Nhân dân thông qua cổng thông tin điện tử, đường dây nóng và các nền tảng số của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp phối hợp với các cơ quan báo chí trong PCTNLPTC

Nội dung Kế hoạch nhấn mạnh tới công tác phối hợp với các cơ quan báo chí tuyên truyền, vận động Nhân dân tham gia PCTNLPTC; kịp thời phát hiện, phản ánh và tích cực đấu tranh, ngăn chặn các hành vi, vụ việc có dấu hiệu tham nhũng, tiêu cực, lãng phí thông qua các tin, bài, phóng sự...; tuyên truyền, biểu dương những tổ chức, cá nhân có thành tích tốt trong công tác PCTNLPTC.

Phối hợp với các cơ quan báo chí địa phương đẩy mạnh vận động các tầng lớp Nhân dân hưởng ứng, tham gia tích cực giải “Báo chí toàn quốc phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực” lần thứ VI, năm (2026-2027).

Đổi mới, nâng cao chất lượng tổ chức bộ máy, cán bộ và phương thức hoạt động của Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp để thực hiện hiệu quả công tác PCTNLPTC

Theo đó cần tiếp tục đổi mới tổ chức và hoạt động của hệ thống MTTQ Việt Nam theo hướng phát huy vai trò chủ động, tích cực của mỗi thành viên, mỗi cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hệ thống Mặt trận và tăng cường sự phối hợp thống nhất hành động giữa các thành viên của Mặt trận trong công tác PCTNLPTC.

Đẩy mạnh công tác PCTNLPTC gắn với sắp xếp, tinh gọn bộ máy, không để xảy ra tình trạng “chạy chọt”, “lợi ích nhóm”, lợi dụng sắp xếp, tinh gọn bộ máy, tinh giản biên chế để tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; tăng cường chấn chỉnh, đấu tranh với bệnh “sợ trách nhiệm” (làm việc cầm chừng, né tránh, đùn đẩy, sợ sai không dám làm trong cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp).

Tiếp tục rà soát, cải cách thủ tục hành chính, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam và Mặt trận các cấp theo tinh thần Nghị quyết 57 -NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Thực hiện công tác PCTNLPTC trong cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp

Triển khai thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ công tác PCTNLPTC tại cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, trong đó tập trung một số nội dung: Tuyên truyền nâng cao ý thức, trách nhiệm và vận động cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong cơ quan tham gia tích cực vào công tác PCTNLPTC; Thực hiện nghiêm các quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng 2018, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2025 và các văn bản hướng dẫn thi hành tại cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp.

Cùng với đó cần tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung các văn bản, các quy định để phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực ngay sau khi thực hiện việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy; thực hiện đúng quy định về công tác tổ chức, cán bộ và các quy định về quản lý tài chính, tài sản trong cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, bảo đảm quản lý, sử dụng kinh phí từ nguồn ngân sách, quỹ cứu trợ, quỹ vì người nghèo theo đúng quy định của pháp luật.

Giải pháp triển khai công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực

Nội dung Kế hoạch cũng yêu cầu, các ban, đơn vị giúp việc chung thuộc cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam tham mưu Ban Thường trực các nội dung về công tác giám sát, phản biện xã hội, góp phần hoàn thiện chính sách, pháp luật về PCTNLPTC: Hoàn thiện Đề án “Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giám sát, phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị-xã hội giai đoạn 2026-2031”; hoàn thiện Đề tài khoa học, làm cơ sở xây dựng Đề án nghiên cứu, xây dựng cơ chế để Nhân dân trực tiếp tham gia góp ý, phản ánh với Đảng về những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" của cán bộ, đảng viên; Đề tài “Giải pháp nâng cao chất lượng công tác tập hợp, tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp để phản ánh, kiến nghị với Đảng, Nhà nước đáp ứng yêu cầu giai đoạn mới”.

Tham mưu phối hợp Hội Nhà báo Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức tốt giải “Báo chí toàn quốc phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực” lần thứ VI, năm (2026-2027).

Tiếp tục tham mưu cho Ban Thường trực hướng dẫn lồng ghép nội dung PCTNLPTC với các phong trào, cuộc vận động do Mặt trận chủ trì, phối hợp; bảo đảm sử dụng hiệu quả, không để xảy ra tham nhũng, lãng phí trong sử dụng ngân sách và các nguồn lực huy động từ xã hội; đẩy mạnh hoạt động giám sát về kinh tế - xã hội và những lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Phối hợp với các tổ chức hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ tăng cường tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và các tầng lớp Nhân dân thực hiện các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về PCTNLPTC; phát huy vai trò của các tổ chức hội trong tham gia giám sát, phản ánh, kiến nghị liên quan đến tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Chủ động nắm bắt tình hình đoàn viên, hội viên và dư luận xã hội liên quan đến các vấn đề tham nhũng, lãng phí, tiêu cực để kịp thời tổng hợp, phản ánh với Ban Thường trực.

Các tổ chức thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cần phát huy vai trò chủ động, tích cực của mỗi thành viên, mỗi cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hệ thống Mặt trận, phối hợp thống nhất hành động giữa các thành viên của Mặt trận trong công tác giám sát và phản biện xã hội, trong đấu tranh PCTNLPTC; chủ động xây dựng kế hoạch và phối hợp với Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam trong thực hiện công tác PCTNLPTC. Đồng thời chỉ đạo các cơ quan báo chí trực thuộc xây dựng các chuyên trang, chuyên mục về công tác PCTNLPTC; tích cực tuyên truyền tới các đoàn viên, hội viên về vai trò, trách nhiệm trong PCTNLPTC.

Đối với Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp cần chủ động xây dựng kế hoạch triển khai các hoạt động giám sát, phản biện xã hội tại địa phương theo phương châm hướng mạnh về cơ sở. Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã, các Ban công tác Mặt trận ở khu dân cư thực hiện vai trò nòng cốt để Nhân dân trên địa bàn phát huy quyền làm chủ, thực hiện giám sát hoạt động của chính quyền cơ sở để phát hiện, phản ánh kịp thời các hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, nhất là trong các lĩnh vực quản lý đất đai, môi trường, tài nguyên; khoáng sản… và tình trạng “làm việc cầm chừng, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm” của cán bộ, đảng viên, công chức.

Tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan báo chí trong việc tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hành tiết kiệm, tham gia PCTNLPTC; kịp thời phản ánh về các hành vi, vụ việc có dấu hiệu tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng, nâng cao nhận thức và các kỹ năng tuyên truyền, giám sát, phản biện xã hội cho cán bộ, công chức; tăng cường phát huy vai trò của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng trong đấu tranh PCTNLPTC tại cơ sở.

PHỤ LỤC Các hành vi gây lãng phí cần tập trung chỉ đạo phòng, chống