Phật giáo trở thành nguồn lực nội sinh tăng cường sức mạnh đại đoàn kết

(Mặt trận) - Sáng 2/11, tại Học viện Phật giáo Việt Nam (Hà Nội), Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp với Ban Giáo dục Phật giáo, Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học “Vai trò của Phật giáo Việt Nam trong kỷ nguyên mới”.

Cần Thơ: Phát huy vai trò của chức sắc tôn giáo tiêu biểu vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Văn hóa Phật giáo góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Khánh Hòa: Đại hội đại biểu Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2026 - 2031

Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương Phạm Tất Thắng tặng hoa chúc mừng Hội thảo. 

Tham dự Hội thảo có GS.TS Phạm Tất Thắng - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương; GS.TS Lê Văn Lợi - Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Trưởng ban Chính sách, Chiến lược Trung ương; ông Nguyễn Văn Thanh - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc và Tôn giáo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam.

Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương Phạm Tất Thắng phát biểu tại Hội thảo 

Phát biểu tại Hội thảo, Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương Phạm Tất Thắng khẳng định, Hội thảo không chỉ là dịp nhìn lại chặng đường  đạo pháp và đồng hành cùng dân tộc, mà quan trọng hơn làm rõ và phát huy các giá trị của Phật giáo thành những nguồn lực đóng góp thiết thực cho phát triển con người, cộng đồng và đất nước.

Theo GS.TS Phạm Tất Thắng, Đảng, Nhà nước và MTTQ Việt Nam luôn trân trọng, ghi nhận đóng góp to lớn của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Chư tôn đức Tăng Ni và đồng bào Phật tử đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, chăm lo an sinh xã hội, bồi đắp văn hóa, đạo đức và mở rộng quan hệ đối ngoại với nhân dân các nước.

"Điều đáng quý nhất là tinh thần từ bi, trí tuệ của Phật giáo đã thực sự đi vào đời sống, trở thành hành động cụ thể vì con người. Ở đâu còn khó khăn, ở đó có Tăng  Ni, Phật tử chia sẻ; đó là biểu hiện sinh động của tinh thần nhập thế, minh chứng cho vai trò của Giáo hội Phật giáo Việt Nam - thành viên tích cực của MTTQ Việt Nam trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc" - GS.TS Phạm Tất Thắng nhấn mạnh.

GS.TS Phạm Tất Thắng cho biết, với vai trò nòng cốt trong tập hợp, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương và MTTQ Việt Nam cam kết tiếp tục đồng hành, phối hợp chặt chẽ với Giáo hội Phật giáo Việt Nam, lắng nghe, phản ánh kịp thời tâm tư, nguyện vọng chính đáng của Chư tôn đức Tăng Ni, Phật tử với Đảng, Nhà nước; giám sát thực hiện các chính sách, pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo, phản biện xã hội đối với các dự thảo chính sách có liên quan; phát huy vai trò của Chư tôn đức, chức sắc và người có uy tín trong Phật giáo làm nòng cốt củng cố đồng thuận xã hội, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc; tạo điều kiện để Giáo hội tham gia sâu hơn vào các phong trào thi đua yêu nước do MTTQ Việt Nam phát động.

"Trong kỷ nguyên mới, Phật giáo cần chủ động trở thành một nguồn lực nội sinh quan trọng cho sự phát triển thông qua bồi đắp nhân cách và trí tuệ con người, củng cố đồng thuận xã hội, tăng cường sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc, giữ gìn bản sắc trong hội nhập để đất nước phát triển nhanh và bền vững, giàu mạnh và nhân văn" - GS.TS Phạm Tất Thắng nhấn mạnh.

Hòa thượng, TS Thích Gia Quang - Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự, Viện trưởng Phân viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam tại Hà Nội, Tổng Biên tập Tạp chí Nghiên cứu Phật học phát biểu tại Hội thảo 

Tại Hội thảo, các đại biểu đã thảo luận làm rõ những giá trị cốt lõi của Phật giáo Việt Nam, đặc biệt là tư tưởng “hộ quốc an dân”, tinh thần nhập thế và vai trò đồng hành cùng dân tộc trong tiến trình phát triển đất nước và hội nhập quốc tế; đánh giá thực tiễn phát huy các nguồn lực của Phật giáo Việt Nam trên các lĩnh vực; nhận diện và làm rõ các nguồn lực của Phật giáo Việt Nam.

Từ đó đề xuất định hướng phát huy hiệu quả các nguồn lực này trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, gắn với hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và phát triển bền vững.

Tham luận tại Hội thảo, Hòa thượng, TS Thích Gia Quang - Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự, Viện trưởng Phân viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam tại Hà Nội, Tổng Biên tập Tạp chí Nghiên cứu Phật học cho rằng, bối cảnh hiện nay đặt ra không ít thách thức khi sự phát triển của mạng xã hội và truyền thông đa chiều một mặt tạo điều kiện lan tỏa những giá trị tốt đẹp, kết nối con người nhanh chóng; nhưng mặt khác cũng tiềm ẩn nguy cơ bị các thế lực thù địch lợi dụng để xuyên tạc, lan truyền thông tin sai lệch, kích động chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc.

Đối với Giáo hội, việc phát huy tinh thần hòa hợp trong công tác truyền thông góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp của Phật giáo, tăng cường khả năng định hướng dư luận, kịp thời đính chính những thông tin sai lệch, củng cố niềm tin của Tăng Ni, Phật tử và quần chúng đối với Giáo hội.

"Đối chiếu giữa tư tưởng hòa hợp của Phật giáo với chính sách đại đoàn kết dân tộc, có thể nhận thấy sự phù hợp, cùng chung một lý tưởng: xây dựng đời sống xã hội thương yêu, đoàn kết, đồng hành phát triển bền vững, hướng tới một xã hội dân chủ, công bằng, văn minh, mang lại đời sống an vui, hạnh phúc cho mọi tầng lớp Nhân dân.

Sự tương đồng ấy chính là cơ sở vững chắc để Phật giáo Việt Nam tiếp tục đồng hành cùng dân tộc, phát huy vai trò của mình trong việc củng cố, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong giai đoạn phát triển mới của đất nước" - Hòa thượng Thích Gia Quang chia sẻ.

GS.TSKH Vũ Minh Giang - Đại học Quốc gia Hà Nội phát biểu tại Hội thảo 

Theo GS.TSKH Vũ Minh Giang - Đại học Quốc gia Hà Nội, những định hướng phát triển đất nước trong giai đoạn mới được thể hiện trong các văn kiện của Đảng tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm của văn hóa và con người trong mọi chiến lược phát triển. Trong bối cảnh đó, những giá trị cốt lõi của Phật giáo như từ bi, trí tuệ, tự lực, tự cường, hòa hợp và trách nhiệm xã hội vẫn giữ nguyên ý nghĩa thời sự và giá trị định hướng. Đây là những nguồn lực tinh thần quan trọng góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, củng cố nền tảng đạo đức xã hội và phát huy sức mạnh nội sinh của quốc gia.

GS.TSKH Vũ Minh Giang cho rằng, tinh thần tự cường và ý chí vươn lên của dân tộc Việt Nam không chỉ được hun đúc từ truyền thống yêu nước và các cuộc đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, mà còn được bồi đắp bởi những giá trị văn hóa, tư tưởng và đạo đức mà Phật giáo đã góp phần kiến tạo trong suốt chiều dài lịch sử. Phát huy di sản Phật giáo Việt Nam không phải là sự trở về với quá khứ, mà là khai thác những giá trị bền vững của truyền thống để phục vụ cho sự phát triển của hiện tại và tương lai.

 

Ở góc độ khác, Thượng tọa, TS Thích Phước Đạt - Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó Trưởng ban thường trực Ban Giáo dục Phật giáo, Phó Viện trưởng Học viện Phật giáo Việt Nam tại TPHCM cho rằng, tiềm lực của Phật giáo không chỉ nằm trong giới xuất gia mà còn chứa đựng trong khối đại đoàn kết của quần chúng Phật tử. Trách nhiệm mỗi người Phật tử là tích cực học đạo, hành đạo tùy theo từng thời đại, hoàn cảnh với tính đa dạng của nền kinh tế thị trường mà tham gia tích cực đóng góp cho tự thân, gia đình và xã hội.

"Trong bối cảnh lịch sử của dân tộc ta hôm nay, đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới, mọi khả năng sáng tạo, khám phá khai thác tài nguyên Tuệ giác trong Phật giáo là vô cùng, bởi lẽ Phật giáo lấy trí tuệ làm sự nghiệp. Tôn chỉ đó sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển đất nước trong bối cảnh mới, kỷ nguyên mới của dân tộc Việt Nam" - Thượng tọa Thích Phước Đạt cho hay.

Ghi nhận các ý kiến đóng góp tại Hội thảo, Hòa thượng, TS Thích Thanh Quyết - Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Trưởng ban Giáo dục Phật giáo Trung ương, Viện trưởng Học viện Phật giáo Việt Nam tại Hà Nội khẳng định, các tham luận đã làm rõ những giá trị bền vững của Phật giáo Việt Nam; từ đó khẳng định di sản của Phật giáo không chỉ là tài sản của quá khứ mà còn là nguồn lực quý báu, nuôi dưỡng cho sự phát triển văn hóa, bồi đắp, bản lĩnh và nhân cách con người Việt Nam hôm nay.