Chủ tịch nước Tô Lâm tuyên thệ nhậm chức. Ảnh: Phạm Thắng

Không chỉ khẳng định vai trò chủ thể của Nhân dân về mặt chính trị, quan điểm này phải được thực hành triệt để trong toàn bộ quá trình lãnh đạo, quản lý, điều hành của hệ thống chính trị. Công tác tuyên giáo và dân vận đứng trước một nhiệm vụ hết sức cốt lõi và quan trọng: phải làm cho tư tưởng “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước không dừng lại ở nhận thức hay khẩu hiệu, mà bám rễ sâu vào thực tiễn, trở thành chuẩn mực trong quan hệ giữa Đảng, Nhà nước với Nhân dân.

Bắt đầu tư những việc làm thiết thực vì Nhân dân

Chủ tịch nước Tô Lâm tuyên thệ nhậm chức. Ảnh: Phạm Thắng

Triết lý ngàn đời "Dân là gốc" qua tư tưởng Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước Tô Lâm trước hết được thể hiện bằng hành động cụ thể, bằng trách nhiệm chính trị rõ ràng, bằng những chủ trương, chính sách và việc làm chạm tới những nhu cầu thiết thân nhất của người dân. Trong sự định hướng lãnh đạo của người đứng đầu Đảng và Nhà nước, mọi đường lối vĩ mô chỉ thực sự có giá trị khi được chuyển hóa thành những lợi ích sát sườn, giải quyết trúng những trăn trở thường nhật của mỗi gia đình người dân. Tư tưởng "vì dân" không dừng lại ở những khẩu hiệu vĩ mô mà được hiện thực hóa thành những hành động chăm lo thiết thực nhất, đặc biệt là triết lý "không để ai bị bỏ lại phía sau".

Thực hành tư tưởng “Dân là gốc” phải bắt đầu từ những việc rất cụ thể, rất gần với đời sống dân sinh. Đó là chăm lo cho bữa ăn, việc học, chỗ ở, việc làm, chăm sóc sức khỏe, an sinh xã hội, điều kiện sinh hoạt, đi lại, tiếp cận dịch vụ công; là quan tâm nhiều hơn đến những nơi còn khó khăn, những đối tượng còn thiệt thòi, những vùng còn thiếu thốn về hạ tầng, dịch vụ và cơ hội phát triển. Không thể nói trọng dân, gần dân, vì dân mà lại thờ ơ trước những khó khăn trong học hành của trẻ em, những thiếu thốn của đồng bào vùng sâu, vùng xa, những băn khoăn lo toan của người lao động, người nghèo, gia đình chính sách và những nhóm yếu thế trong xã hội. Ở đâu người dân còn gặp nhiều vướng mắc, ở đó công tác lãnh đạo, quản lý, tuyên truyền, vận động phải hướng mạnh vào tháo gỡ; ở đâu cuộc sống của dân còn nhiều nhọc nhằn, ở đó càng phải thể hiện rõ bản chất tốt đẹp của chế độ là vì dân, do dân và phục vụ Nhân dân.

Nhìn từ thực tiễn gần đây, có thể thấy tinh thần “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước đang được cụ thể hóa ngày càng rõ hơn qua nhiều chủ trương và hoạt động mang tính nhân văn sâu sắc. Trong lĩnh vực giáo dục, triết lý này được cụ thể hóa bằng những quyết sách mang tính lịch sử: miễn học phí toàn bộ học sinh phổ thông, đầu tư xây dựng hàng trăm trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới để trẻ em vùng sâu, vùng xa có cơ hội tiếp cận tri thức bình đẳng. Cùng với đó là những cam kết mạnh mẽ về an sinh xã hội: xóa bỏ hoàn toàn nhà tạm, nhà dột nát trên phạm vi toàn quốc; từng bước thực hiện hỗ trợ bảo hiểm y tế để tiến tới mọi người dân đều được kiểm tra sức khỏe định kỳ…

Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước đã chỉ rõ, mục tiêu của xã hội chủ nghĩa không chỉ dừng lại ở việc lo cho dân "ăn no, mặc ấm", mà phải tiến tới những nấc thang cao hơn là "ăn ngon, ăn sạch, mặc đẹp, sống vui, sống khỏe". Đây là biểu hiện sinh động của một tư duy lãnh đạo lấy con người làm trung tâm, lấy chất lượng sống của Nhân dân làm thước đo.

Xuất phát từ tư tưởng vì dân, Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước yêu cầu mọi công việc phải chuyển mạnh từ hình thức sang thực chất, từ cảm tính sang đo đếm được bằng kết quả cụ thể; từ “đúng hướng” sang “đúng và đủ kết quả”, đo đếm được, kiểm chứng được; thành quả không chỉ là cảm nhận mà phải đi vào đời sống vật chất và tinh thần của từng địa bàn dân cư, từng gia đình và đến với từng con người. Đây là một yêu cầu chính trị rất mạnh, bởi nó đặt toàn bộ hệ thống công vụ trước áp lực phải đổi mới tác phong, lề lối làm việc, phải coi hiệu quả phục vụ Nhân dân là thước đo của năng lực lãnh đạo và quản trị

Phục vụ Nhân dân ở tầm cao hơn, căn cơ và lâu dài hơn

Tổng Bí thư Tô Lâm và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự, chung vui Ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc với nhân dân liên địa bàn dân cư cụm 1, phường Ba Đình, Hà Nội tại Trường THPT Phan Đình Phùng, tối ngày 16/11/2025

Tư tưởng “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước Tô Lâm không chỉ thể hiện ở sự quan tâm sâu sắc đối với những vấn đề thiết thân của đời sống Nhân dân, mà còn được nâng lên thành một tầm nhìn chiến lược về tương lai phát triển của đất nước. Nếu ở phương diện trực tiếp, tư tưởng ấy được thể hiện qua những chủ trương chăm lo đời sống, giảm gánh nặng cho dân, mở rộng cơ hội học tập, nâng cao điều kiện sống của nhân dân; thì ở phương diện sâu xa hơn, căn cốt hơn, tư tưởng ấy còn thể hiện ở khát vọng đưa đất nước bước vào một giai đoạn phát triển mới, cải cách mạnh mẽ hơn, bứt phá quyết liệt hơn, để mọi thành quả đổi mới cuối cùng đều trở lại phục vụ Nhân dân, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của Nhân dân.

Tư tưởng “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là sự kế thừa nhất quán tư tưởng của Đảng ta, đồng thời là sự phát triển phù hợp với yêu cầu của thời kỳ mới. Giá trị lớn nhất của tư tưởng ấy không chỉ nằm ở tính đúng đắn về chính trị, sâu sắc về lý luận, mà còn ở khả năng dẫn dắt hành động thực tiễn. Đối với công tác tuyên giáo và dân vận, vấn đề cốt lõi là phải góp phần làm cho tư tưởng ấy thấm vào cơ chế, chính sách, vào phong cách công tác, đạo đức công vụ, đời sống xã hội và vào niềm tin của Nhân dân. Chỉ khi nào “Dân là gốc” thật sự trở thành phương châm hành động thường xuyên của cả hệ thống chính trị, trở thành chuẩn mực ứng xử của đội ngũ cán bộ, đảng viên, trở thành động lực tự giác trong mỗi chủ trương, quyết sách và việc làm cụ thể, khi đó, tư tưởng lớn ấy mới thật sự đi vào cuộc sống, trở thành nguồn sức mạnh bền vững cho sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.

Điểm rất nổi bật trong các bài viết, bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước thời gian qua là đã đặt vấn đề “vì dân” trong chỉnh thể lớn của sự nghiệp phát triển quốc gia. Khát vọng phát triển gắn chặt với mục tiêu xây dựng một đất nước có tiềm lực mạnh hơn, vị thế cao hơn, đời sống Nhân dân ấm no, hạnh phúc hơn. Như vậy, tư tưởng “Dân là gốc” đã được mở rộng và nâng tầm: không chỉ lo cho dân trong cái trước mắt, mà còn phải mở đường cho dân tộc phát triển mạnh mẽ hơn trong tương lai; không chỉ giải quyết những khó khăn trước mắt của người dân, mà còn phải kiến tạo một nền tảng mới để nhân dân có điều kiện sống tốt hơn, cơ hội phát triển lớn hơn.

Tư tưởng vì dân của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước được thể hiện rất rõ trong yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy phát triển, cải cách quyết liệt thể chế, bộ máy và phương thức lãnh đạo, quản trị quốc gia. Trong bài viết “Tinh - Gọn - Mạnh - Hiệu năng - Hiệu lực - Hiệu quả” và nhiều phát biểu liên quan, Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước nhiều lần nhấn mạnh phải xây dựng hệ thống chính trị và bộ máy nhà nước tinh gọn, mạnh, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; coi đó không chỉ là yêu cầu tổ chức, mà là điều kiện để nâng cao năng lực cầm quyền, năng lực quản trị quốc gia và năng lực phục vụ Nhân dân. Có thể thấy rất rõ một logic nhất quán: cải cách bộ máy, xét đến cùng, là để gần dân hơn, đáp ứng tốt hơn yêu cầu của dân, tháo gỡ nhanh hơn những “điểm nghẽn” cản trở sự phát triển và phục vụ Nhân dân tốt hơn. Đó chính là biểu hiện sinh động của tư tưởng “Dân là gốc” ở tầm thể chế và quản trị quốc gia.

Tư tưởng vì dân, “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước thể hiện rất đậm nét trong việc xác lập mô hình phát triển mới cho đất nước. Trong các chỉ đạo về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước nhấn mạnh phải chuyển đổi mô hình phát triển từ chiều rộng sang chiều sâu, từ dựa vào tài nguyên và lao động giản đơn sang dựa vào tri thức, công nghệ và năng suất; đồng thời xác lập rõ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu của mô hình phát triển mới, mô hình tăng trưởng mới.

Tổng Bí thư Tô Lâm thăm hỏi, trò chuyện với bà con Nhân dân huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang ngày 5/2/2025

Đây là một tư duy phát triển rất hiện đại, nhưng sâu xa vẫn là một tư duy rất vì dân. Bởi lẽ, muốn đời sống Nhân dân được nâng lên bền vững, muốn đất nước đủ nguồn lực để đầu tư cho giáo dục, y tế, an sinh, văn hóa, hạ tầng và phúc lợi xã hội, thì không thể phát triển theo lối cũ, chậm và tiêu hao; mà phải tạo ra động lực mới, năng suất mới, chất lượng tăng trưởng mới. Khi nhấn mạnh con người là trung tâm, chủ thể và mục tiêu của phát triển, Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước đã khẳng định rất rõ rằng mọi đổi mới về công nghệ, mọi cải cách về mô hình tăng trưởng, cuối cùng đều phải hướng đến việc nâng cao chất lượng sống của Nhân dân.

Trong tầm nhìn chiến lược của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước, khát vọng xây dựng một nước Việt Nam giàu mạnh, hùng cường không tách rời tư tưởng vì dân, mà ngược lại, chính là biểu hiện ở tầm cao của tư tưởng ấy. Đất nước giàu mạnh không chỉ được đo bằng quy mô kinh tế hay vị thế quốc tế, mà phải được đo bằng đời sống ấm no của Nhân dân, bằng cơ hội học tập và phát triển của con em Nhân dân, bằng chất lượng giáo dục, y tế, văn hóa, bằng mức độ an toàn, ổn định, công bằng và bằng niềm tin xã hội. Trong tư tưởng của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước Tô Lâm, xây dựng đất nước giàu mạnh, phát triển nhanh, bền vững, bước vào kỷ nguyên mới chính là

Chuyển hóa thành niềm tin phát triển, khí thế hành động

Tổng Bí thư Tô Lâm ân cần thăm hỏi, động viên người dân đang gánh chịu nhiều thiệt hại do mưa lũ lịch sử gây ra ở xã Quảng Điền, Thành phố Huế ngày 2/11/2025

Đối với công tác tuyên giáo và dân vận, thực tế đặt ra một nhiệm vụ hết sức rõ ràng: phải làm cho tư tưởng lớn “Dân là gốc” của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước trở thành nhận thức chung, thành niềm tin phát triển, thành khí thế hành động trong toàn xã hội. Toàn ngành cần triển khai đồng bộ, quyết liệt, bài bản nhiều giải pháp:

Trước hết, phải tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo quán triệt sâu sắc trong toàn Đảng, toàn hệ thống chính trị về nội hàm, ý nghĩa, yêu cầu và trách nhiệm thực hiện tư tưởng “Dân là gốc” trong giai đoạn mới. Phải làm cho các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và đội ngũ cán bộ, đảng viên nhận thức đầy đủ: mọi chủ trương, chính sách, mọi hoạt động lãnh đạo, quản lý, điều hành, tuyên truyền, vận động đều phải thật sự xuất phát từ lợi ích của Nhân dân, vì Nhân dân, do Nhân dân và hướng tới mục tiêu cuối cùng là nâng cao đời sống, củng cố niềm tin, phát huy vai trò chủ thể của Nhân dân. Việc quán triệt phải đi liền với cụ thể hóa thành chương trình hành động, kế hoạch công tác, tiêu chí đánh giá trách nhiệm của từng cấp, từng ngành, từng cơ quan, đơn vị.

Thứ hai, cần đẩy mạnh tuyên truyền đậm nét, thường xuyên, có chiều sâu, có sức thuyết phục cao về tư tưởng “Dân là gốc”, về những quan điểm chỉ đạo mới của Tổng Bí thư, Chủ tịch Nước Tô Lâm, về mục tiêu phát triển đất nước giàu mạnh, hùng cường vì Nhân dân và những kết quả cụ thể trong việc chăm lo đời sống Nhân dân. Công tác tuyên truyền phải làm nổi bật một nhận thức xuyên suốt: “Dân là gốc” không chỉ là tư tưởng nhất quán của Đảng, mà đang được cụ thể hóa bằng những chủ trương, chính sách và quyết sách rất thiết thực, từ giáo dục, an sinh xã hội, chăm lo đồng bào vùng sâu, vùng xa, đến đổi mới thể chế, tinh gọn bộ máy, phát triển khoa học-công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả phục vụ Nhân dân.

Thứ ba, cần tập trung, phát huy mạnh mẽ vai trò của các cơ quan báo chí, xuất bản, truyền thông, văn hóa, văn nghệ trong việc lan tỏa tư tưởng “Dân là gốc” và cổ vũ khát vọng phát triển đất nước vì Nhân dân. Báo chí phải thật sự là lực lượng nòng cốttrên mặt trận tư tưởng, phản ánh sinh động những nỗ lực vì dân của các cấp, các ngành, các địa phương; đồng thời phát hiện, biểu dương những mô hình hay, cách làm sáng tạo, những tấm gương cán bộ gần dân, trọng dân, hết lòng vì dân. Cùng với đó, các cơ quan báo chí cần chủ động phản ánh những bất cập, vướng mắc trong thực hiện chính sách, những nơi còn biểu hiện quan liêu, xa dân, hành chính hóa, vô cảm trước dân, từ đó góp phần thúc đẩy sửa đổi, chấn chỉnh, hoàn thiện.

Tổng Bí thư Tô Lâm đến dự buổi gặp mặt và nói chuyện thân mật với đông đảo các tầng lớp nhân dân, đồng bào các dân tộc trên địa bàn tỉnh Cao Bằng ngày 28/1/2026

Thứ tư, cùng với tuyên truyền và đấu tranh tư tưởng, cần thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở, coi đây là một trong những con đường trực tiếp nhất để hiện thực hóa tư tưởng “Dân là gốc”. Dân là gốc thì dân phải được biết, được bàn, được tham gia, được giám sát, được thụ hưởng; dân phải thật sự trở thành chủ thể trong những công việc liên quan trực tiếp đến quyền lợi, trách nhiệm và đời sống của mình. Công tác tuyên giáo và dân vận cần làm tốt việc hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện dân chủ ở cơ sở; phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ hòa giải, tổ dân vận, người có uy tín, lực lượng nòng cốt ở cơ sở trong việc nắm tình hình, lắng nghe ý kiến nhân dân, giải thích, vận động, tháo gỡ bức xúc từ sớm, từ xa, ngay tại cơ sở.

Thứ năm, phải đẩy mạnh, nâng cao hiệu quả công tác dân vận chính quyền, làm cho chính quyền các cấp thật sự chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ, từ mệnh lệnh hành chính sang gần dân, hiểu dân, trọng dân, có trách nhiệm với dân. Công tác dân vận phải gắn chặt với cải cách hành chính, với chấn chỉnh tác phong công vụ, với nâng cao đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm và năng lực thực thi nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ. Cần đẩy mạnh đơn giản hóa thủ tục, mở rộng dịch vụ công trực tuyến, tăng cường tương tác số. Công tác dân vận cần "đi trước một bước" đối với việc khó: đặc biệt đối với các công trình, dự án trọng điểm và giải phóng mặt bằng. Nhân rộng và định lượng hiệu quả mô hình "Dân vận khéo" đi vào thực chất, có sản phẩm cụ thể, có địa chỉ rõ ràng, qua đó nâng cao niềm tin của Nhân dân với Đảng, chính quyền.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân với đại diện cộng đồng người Việt Nam tại Trung Quốc ngày 14/4/2026

Thứ sáu, tiếp tục nâng cao hiệu quả trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch liên quan đến quan điểm “Dân là gốc”, đến các chủ trương cải cách, đổi mới, phát triển đất nước vì Nhân dân. Tăng cường phối hợp các lực lượng: Ban Chỉ đạo 35, báo chí, truyền thông, đội ngũ cộng tác viên dư luận xã hội, lực lượng nòng cốt trên không gian mạng để kịp thời phát hiện, nhận diện, đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, độc hại; đồng thời, chủ động cung cấp thông tin chính thống, định hướng dư luận, không để khoảng trống thông tin bị các luận điệu xuyên tạc mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa Đảng và Nhân dân.

TS. Nguyễn Phú Trường - Vụ trưởng Vụ Dân chủ và cơ quan nhà nước